BOE'nin pound ve faiz artırımı seçeneklerine karşı duruşu

BoE açıklaması  İngiltere Merkez Bankası ve Birleşik Krallık Hazinesi, yatırımcıların yeni hükümetin devasa vergi indirimlerinin etkilerine karşı daha geniş bir politika tepkisi için Kasım ayına kadar beklemesi gerekeceğinden, finansal piyasaları sakinleştirmek için ortak bir teklifte başarısız oldu.

Sterlin'in dolar karşısında rekor düşük seviyeye düştüğü ve gilt getirilerinin yükseldiği bir günün ardından, İngiltere'nin düşüşü durdurmak için muhtemelen acil faiz artırımları da dahil olmak üzere daha güçlü bir müdahale başlatacağı yönünde spekülasyonlar yaygındı. Bunun yerine, sterlin düşüşünden yaklaşık 14 saat sonra gelen bir BOE açıklamasının ardından başka bir satış turu sterlini vurdu.

BOE piyasa sinirlerini sakinleştiremiyor.  Pound, açıklamanın ardından düştü, ancak rekor düşük seviyenin üzerinde kalmaya devam ediyor.

Güçlü bir beklentiler sterlinde bir toparlanmaya yol açmıştı, ancak BOE Başkanı Andrew Bailey, bankanın sadece finansal piyasalardaki gelişmeleri “çok yakından” izlediğini ve politika yapıcıların “faiz oranlarını değiştirmekte tereddüt etmeyeceklerini” söyledi: “Orta vadede enflasyonu sürdürülebilir bir şekilde %2 hedefine döndürmek gerekiyor.”

“Mini bütçeye, özellikle de düşen pounda yönelik büyük ve sürekli olumsuz piyasa tepkisi ile birlikte ele alındığında, merkez bankasının Kasım ayı tahmininin orta vadede önemli ölçüde daha fazla enflasyonist baskı göstermesi muhtemel. Bunun BOE'yi bir sonraki planlanmış toplantısında 100 baz puanlık bir artış yapmaya zorlayacağını düşünüyoruz.'

— Dan Hanson, kıdemli Birleşik Krallık ekonomisti

Birkaç günlük pound dalgalanması  BOE'nin açıklaması, Maliye Bakanı Kwasi Kwarteng'in ekonomik stratejisi hakkında piyasalara güvence vermeye çalışmasından ve hükümetin bütçe gözlemcisi tarafından yapılan bir tahminin yanı sıra 23 Kasım'da orta vadeli bir mali plan yayınlama sözü vermesinden birkaç dakika sonra geldi. Kwarteng, Başbakan Liz Truss gibi, yalnızca Eylül ayının başından beri görevdeydi ve bu süre zarfında sterlin dolar karşısında %7'den fazla düştü.

Sterlin %1,8 düşüşle 16:47'de 1.0663 dolardan işlem gördü. Londra'da, daha önce 1.0350$'a düştü. İngiltere'de 10 yıllık gilt faizleri 42 baz puan artışla %4,24 ile 2008'den bu yana en yüksek kapanışını gerçekleştirdi.

Credit Agricole FX stratejisti Valentin Marinov, “Piyasalar hayal kırıklığına uğradı” dedi, “Eğer satış devam ederse ve diyelim ki sterlin önümüzdeki günlerde dolar paritesi ile flört etmeye başlarsa, BOE'nin silaha sarılmaktan ve poundu desteklemeye çalışmaktan başka seçeneği kalmayacak.”

Sorun, seçeneklerinin sınırlı olmasıdır. Faiz artışları tek başına yeterli olmayabilir ve nihayetinde ekonomiye daha da fazla zarar verebilir ve BOE'nin döviz rezervleri piyasaları ele geçirecek kadar derin değildir.

Ara veya agresif faiz artırımı  ABD Federal Rezerv yetkilisi Raphael Bostic, piyasa hareketlerinin Avrupa ve Amerika Birleşik Devletleri'nde daha fazla ekonomik strese yol açabileceğini söylerken, analistler ve yatırımcılar hükümetin piyasaları rahatlatmak için asgari düzeyde çaba sarf ettiğini söyledi.

Daiwa Capital Markets ekonomik araştırma başkanı Chris Scicluna, 'Piyasaların Kwasi Kwarteng'in yeni mali planı öncesinde hükümete şüphe avantajı sağlayacağına inanmak için hiçbir neden yok gibi görünüyor' dedi.

3 Kasım'da bir sonraki planlanan politika duyurusuna atıfta bulunarak, 'Piyasa elini zorlayabilir ve bir sonraki BoE toplantısından önce hala acil bir oran artışı olabilir' dedi.

Gilt getirileri, BoE ve hükümet açıklamalarına çok az tepki gösterdi, ancak çok kısa vadeli faiz oranı swapları, önümüzdeki hafta acil oran artışı ihtimalini azalttı.

Allianz'ın baş ekonomi danışmanı Mohamed El-Erian daha önce Truss ve Kwarteng geri adım atmazsa merkez bankasının faiz oranlarını yükseltmekten başka seçeneği olmayacağını söylemişti.

BBC Radio'ya verdiği demeçte, 'Az değil, 100 baz puanla, durumu istikrara kavuşturmak için tam bir yüzde puanıyla' dedi.

Artan yaşam maliyeti arasında zor karar  İngiltere Merkez Bankası Para Politikası Komitesi veya MPC tarafından yapılan hamle, hızla artan yakıt fiyatları ve Birleşik Krallık'ta bir yaşam maliyeti krizi yaratan küresel kıtlıkların tetiklediği yaygın enflasyonu soğutmayı amaçlıyordu.

Hollandalı çok uluslu bankacılık ve finansal hizmetler şirketi ING'de ekonomist olan James Smith, artışın 'politika yapıcıların yalnızca sterlin ve diğer Birleşik Krallık piyasalarındaki düşüş konusunda ne kadar endişeli olduklarını değil, aynı zamanda hükümetin hanehalkı/işletme enerji fiyatlarını sınırlama kararının nasıl olacağını da gösterdiğini' söyledi.

Birleşik Krallık'ta enflasyon %9,9'da – 40 yılın en yüksek oranı – ve uzmanlar, etkili önlem alınmazsa yıl sonuna kadar %13'e bile ulaşabileceğine inanıyor.

Faiz oranlarındaki artışlar, enflasyonu soğutmada etkili olmakla birlikte risksiz değildir. Ayrıca, milyonlarca İngiliz hanesini daha kötü durumda bırakabilecek ipotek ve kredi limitlerinin fiyatını da yükseltiyorlar. Ayrıca insanları harcamak yerine tasarruf etmeye teşvik ediyor, bu da imalat ve hizmet sektörlerini zorluyor.

Sonuç?  Son günlerdeki vahşi piyasa dalgalanmaları, Truss'un yatırımcıların enflasyonu körükleyeceğinden ve faiz oranlarının hızla yükseldiği bir zamanda borçlanmayı artıracağından korktuğu - yarım yüzyıldaki en büyük vergi hediyesi olan - 'Büyüme Planına' bir yanıttır. Cuma günkü mali açıklamanın ardından piyasalar şiddetle hareket etti ve Kwarteng'in gelecek yıl tekrar vergileri düşürmeyi düşündüğünü söylemesinin ardından çılgınlık yeni haftada da devam etti.

Devam eden bir bozgun, Birleşik Krallık'taki güvenilirliği baltalama ve aynı zamanda reel ekonomiyi etkileme riski taşırken, Resolution Foundation İngiliz hane halkının kaosun bir sonucu olarak daha fakir olacağı uyarısında bulunuyor.

Kaynak Enver Erkan / Tera Yatırım
Hibya Haber Ajansı