CUMHURİYET´İN İLK DÖNEMİ KÜKÜR´DE OKUL ve YEŞİL SARIKLI HOCA(KÜKÜR -3)
Tarih: 26.2.2016 09:57:12 / 903okunma / yorum
İsmet Kadıoğlu

GÖRPE´DE 3 YILDA DİPLOMA
Mehmet Ali Doğan 1920 veya 1921 doğumlu olabilir. Babam Mehmet Kadıoğlu ile yaşıt. 1927´de Görpe´ye okul açıldığında beraber burada 3 sene okuyup ilkokul diploması almışlar. Her ikisine de astsubay olmaları için teşvik eden olmuş. Babamın anası Selime babaannem (ebem) ağlayıp sızlamış ben babasından yadigarımı elin dağlarına göndermem demiş ve babam astsubay olamamış. Ama Mehmet Ali Doğan köyden Cumhuriyet döneminin ilk devlet memurlarından olmak üzere astsubay olanlardandır.

Babamın babası dedem, İstiklal harbinde askerlik yapmış ve askerdeyken 3 erkek 2 kız olmak üzere 5 çocuğu varmış. Askerliği savaş halinde olduğundan gelip gitmelerle 7-8 sene devam etmiş. Ve babama ebem hamileyken 1921´de savaş bitmiş, dedem askerlik dönüşü, Konya´da hastalanmış ve kurtulamamış vefat etmiş. Rahmetli babamın; dedemin künyesinin ve ölümünde üzerinde bulunan bir 5 kuruşun çok sonraları devlet(askeriye) tarafından eşi Selime ebeme gönderildiğini söylediğini hatırlıyorum.

Cumhuriyet döneminde 1927´de Görpe´ye açılan okul kadrosuna da dışardan biri, yani köyden olmayan biri, Ali Öz öğretmen olarak görevlendirilir. Ali Öz de yukarıda bahsettiğim Görpe´de yaşamış ve sayılı kişilerden olan Hidayet Efendi´nin torunu Hasan Doğan´ın eşinin amcası oluyor. Ali Öz 3 yıl okutuyor ve okuyanlara ilkokul diploması veriyor. Öğretmen Ali Öz askere gidiyor ve okula bir daha öğretmen verilmiyor, kadro da iptal ediliyor. Bu üç yıl içerisinde, Mehmet Ali Doğan, Ahmet Erdoğan, Mehmet Kadıoğlu gibi isimler mezun olup ilkokul diploması alırlar.
YEŞİL SARIKLI NASUH HOCA ve KÖSMAM
1927´de açılan Görpe´deki okulun 3 yıl devam etmesinden sonra uzun yıllar 1957 yılına kadar köye okul açılmamış ve çocuklar okula gönderilememiş. Ancak Hasan Doğan´ın anlattıklarına göre (kendisi de okula gidemeyenlerden ama bir şekilde sonradan dışardan okul bitirip, adliyeden emekli olmuştur) Köyde Nasuh Hoca; Osmanlı döneminin yeşil sarıklı hocası ve Kıbrıs Adasındaki Kıbrıs Cami´nde uzun süre imamlık yapmış bir hoca ve Köse İmam´ın köydeki kısaltılarak söylenişi Kösmam Hoca ile birlikte köyde medrese tipi, çocuklara dini ders verirlermiş. 

Nasuh Hoca ve Kösmam´ın Medrese tipi okutması 1957 yıllarına kadar devam eder. 1957 yılında Kükür´ün merkez mahallesi konumundaki Görpe´ye Kükür Köyü İlkokulu, öğretim yılının başlamasından 2 ay sonra açılır eğitime devam eder. Ben de o yıl senenin başında, Kılıç köyündeki okula başladığım için, Kılıç Köyü İlkokulunda birinci sınıfı okudum. İkinci sınıfta Görpe´ye kaydımı aldırıp devam ettim. 13 mahallesi olan Kükür´e ait okul Görpe merkez diyerek okul açılınca bütün mahallelerden çocuklar gelirlerdi. Ama çok zor şartlarda gelinirdi. Benim mahallem Hasanbükü´nden okula 2 saatte gelinirdi. Düşün 7 yaşındaki bir çocuk okuyabilmek için günde 4 saat yol yürümesi gerekirdi. Ben ikinci sınıfta çok zor şartlarda gidip gelebildim. Uzaklıktan dolayı 3 ve 4. sınıfları başka köylerde okudum. Bir de çocuksun ve arkadaşlarınla çocukluğunu yaşayacaksın. Yollarda oyun oynamak isterdik. Gülle ve ağaçtan yapılmış ucu sivri çivi veya inşaat çivileriyle çivi oyunları oynardık. Eve dönüşlerde oynadığımız için, zaman zaman da vakti unuttuğumuz, eve geciktiğimizden ailemizi telaşlandırdığımız olurdu.
AYŞE TEYZE
Genelde her mahalleden okula gelen çocukların hepsinin yolu üzerinde çam ormanları ve Akdeniz Bölgesi maki bitki topluluğu ormanları vardı. Ormandan geçişte her öğrenci, okulun sobasında yakılmak, üzere bir metre gibi uzunlukta, gücünün yettiği kalınlıkta, birer odun getirirdi. Bu arada şu notu da vermeden geçemeyeceğim; okulun hemen arkasında Ayşe Teyzemiz vardı. Ayşe teyze hiç evlenmemişti ve Kükür´lü Hasan Efendi´nin yeğeniydi. Köylerde adettir, Cuma öncesi Perşembe günleri, çevreye bir takım yiyecekler dağıtılırdı. Ceviz, kuru üzüm, kurutulmuş incir, heleş (pekmezden incir reçeli), susamdan pekmezle yapılmış samsıra, vs. Ayşe teyze de okul çocuklarına, Perşembe günleri genelde pişi yapıp dağıtırdı. Öğrencilerin sobada yakmak üzere getirdiği odunlardan, Ayşe teyzeye verir, onun da kışlık odun ihtiyacını karşılamış olurduk.
KÖYÜN MUHTARLARI
Anamur´un Doğusundan Batısına, Toros dağlarının tüm eteklerini sarmalamış, Kuzey cephesinin tamamında ve en aşağısı Çiçeklice, en yukarısı Bulu´ya kadar 8 saatte gidilen, 13 mahalleli Kükür´ün, Cumhuriyet dönemi ilk Muhtarı Kükür´lü Hasan Efendi´dir. Muhtarlık döneminde köyün mahkemelik tüm problemlerini halleder, köylüyü Anamur´a mahkemeye kolay kolay göndermezmiş. Ondan sonra da Salih Efendi (Salih Arslan) muhtarlığı devralmış. Ve devamında Ahmet Doğan( Muhtar Ahmet) ve ondan sonra kısa bir dönem görevlendirme ile Hasan Topşar ve seçimle 4- 5 dönem muhtarlık yapmış Mehmet Kadıoğlu muhtar olmuş. Tabi ondan sonrası yakın dönem muhtarlıkları var.

Bu muhtarlardan Muhtar Ahmet´in oğlu Hasan Doğan, babasının muhtarlıktan azil edilip muhtarlığın Hasan Topşar´a verilişini şöyle anlatıyor: “Babam 4-5 dönem muhtarlık yaptı ve son döneminde kaymakamlık bir yazı gönderdi. Yazı Abanoz yaylası yol yapımı için köylüden parasız işçi ister. Muhtar da ben oraya işçi veremem, kendi köyümün yolunu yaptırırım şeklinde yazı yolladı. Bu geçer ama daha sonra bir yazı daha gelir. Anamur´un su kanalı için köylüden işçi istediler. Muhtar da “ben Sinan Osman´gilin darısı sulanacak diye işçi göndermem diye yine yazılı bir şekilde cevap yazınca, muhtarlık görevini 1. aza Hasan Topşar´a verildi. Ondan sonra da seçim yapıldı ve muhtarlığı uzun süre Mehmet Kadıoğlu yaptı.”

Yukarda da bahsettiğim gibi köydeki muhtarlar, köylünün birçok problemlerini şehre göndermezler kendileri çözerlermiş. Kardeşler arasında mal anlaşmazlıkları, sınır belirleme, komşular arsında çıkan anlaşmazlıklar, karı koca arası anlaşmazlıklar da muhtar azalarıyla birlikte olur, tarafları bir araya getirip ortayı bulurlarmış. Buna örnek, kendi çocukluğumda babamdan (muhtarlık yaptığı bir dönemde) duyduğum bir olayı anlatayım:
13 mahalleden biri olan Maşat´ta Veli Kirişçi, köylü tarafından söylenen bir diğer ismiyle Kör Veli (Hatırladığım kadarıyla bir gözü kördü), yeni evlenmişler ve eşiyle geçimsizlikleri çok fazla boyutta olup, sık sık kavga ederlermiş. Bu vesileyle şunu da ifade edeyim; Kör Veli (Veli Ağa) halim salim, uyumlu sakin ve masum yüzlü bir insandı. Tabi Hakkın rahmetine kavuştu, mekanı cennet olsun.

Yanlış hatırlamıyorsam karısının adı Fatma idi. Kendi aralarında konuşarak bu geçimsizliğimizi muhtara gidip (“Muhtar Ağama anlatalım” demişler) anlatalım, kim haklı kim haksız anlayalım demişler. Veli Ağa, hanımı Fatma´yı arkasına takıp bir mahalleden muhtarın (Mehmet Kadıoğlu) bulunduğu mahalleye gelirler. Muhtar Ağaları her ikisini de dinler. Fatma´yı haklı bulur ve muhtar Veli´ye, keçi boynuzundan yapılmış sapı olan bir bıçak verir, bıçağın sapı kalınlığında, evin hemen önündeki nar ağacından, 50- 60 cm uzunluğunda bir sopa kesip getirmesini söyler. Veli de emredersin “Muhtar Ağam” der ve sopayı kesip getirir. Zaten iki odası olan evin bir odasına Veli´yi diğer odasına da Fatma´yı koyar. Sopayla Veli´yi normal şartlarda vurarak, bir daha eşine iyi davranmasını söyleyerek döver. Eşi Fatma´nın da yanına bir yastık koyup yüksek sesle ona da nasihat eder ve sanki Fatma´ya vuruyormuş gibi yastığa sopayı vurur. Ve yine her ikisini peş peşe yola koyup evlerine gönderir. Bir daha da geçimsizlik olmadan evliliklerini devam ettirmişler ve Muhtar Ağalarını her gördüklerinde dua ederlerdi.  Ben çocukluğumda bizzat kendilerinden ve babamdan duydum. Bu olay, köylerde eskiden muhtarların nasıl görev yaptıklarına örnektir.

Bir sonraki bölümde, mübadele(değişim) ve köylülere soyadı verilmesi meselesinden bahsetmek üzere.
Hoş kalın. Şubat 2016. İsmet Kadıoğlu. Antalya

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Yazarın Diğer Yazıları
KAPI ÇALAR ve KAPI ÇALMAZ (06 Ekim 2018 - Cumartesi)
EKONOMİK SAVAŞ-2 (14 Eylül 2018 - Cuma)
EKONOMİK SAVAŞ-1 (30 Ağustos 2018 - Perşembe)
ÜSTÜN YETENEKLİ ÇOCUKLAR ve BİLSEM (17 Ağustos 2018 - Cuma)
İP ve CHP (07 Ağustos 2018 - Salı)
YAĞMUR DAMLASI (28 Temmuz 2018 - Cumartesi)
24 HAZİRAN SEÇİM SONUÇLARI (11 Temmuz 2018 - Çarşamba)
MUTLU OLMAK İÇİN JAPONYA´YA MI GİDELİM? (04 Temmuz 2018 - Çarşamba)
"YIKIM İTTİFAKI"NA OY VERMEM (19 Haziran 2018 - Salı)
İKİ ATASÖZÜ ve BİR HİKAYE (06 Haziran 2018 - Çarşamba)
MERSİN ÖĞRETMEN OKULU BULUŞMASI ve 50. YIL (30 Mayıs 2018 - Çarşamba)
ANAMUR´DA DOĞAL GAZ (21 Mayıs 2018 - Pazartesi)
SİYASET ve 24 HAZİRAN SEÇİMİ (04 Mayıs 2018 - Cuma)
KLİMA ve MUZ SERASINDA DOĞALGAZ (25 Nisan 2018 - Çarşamba)
KÖYDEKİ TAŞEVLER-2 (15 Nisan 2018 - Pazar)
KÖYDEKİ TAŞEVLER-1 (11 Nisan 2018 - Çarşamba)
ISINMAK ve BİR ŞİİR (23 Mart 2018 - Cuma)
İLAN EDİLMEMİŞ PAYLAŞIM SAVAŞI (01 Mart 2018 - Perşembe)
KIZILELMA ÜLKÜSÜ (17 Şubat 2018 - Cumartesi)
SİYASETTE ÜSLUP (07 Şubat 2018 - Çarşamba)
KONUŞMA ADABI (ÜSLUP) (26 Ocak 2018 - Cuma)
ORTADOĞU-4 (İsrail nasıl kuruldu ve bugünü) (23 Aralık 2017 - Cumartesi)
ORTADOĞU-3 (İdlib) (15 Aralık 2017 - Cuma)
ORTADOĞU-2 (Misak-ı Milli) (05 Aralık 2017 - Salı)
DOST DEDİĞİN KİMDİR? ((Temel´e mektup-3) (15 Kasım 2017 - Çarşamba)
ANAMUR´DA DEĞİŞİM VAR MI? (05 Ekim 2017 - Perşembe)
YORGUNLUĞUN ÇÖZÜMÜ NEDİR? (27 Eylül 2017 - Çarşamba)
"SİYASET İNSAN HARCAMA SANATIDIR" (20 Eylül 2017 - Çarşamba)
"METAL YORGUNLUĞU" (13 Eylül 2017 - Çarşamba)
"SİYASET BARONLARI AK PARTİ´DE OLAMAZ" (06 Eylül 2017 - Çarşamba)
KÖÇEK DEĞİL GÖÇEK veya GÖÇEN (15 Ağustos 2017 - Salı)
BABA--EVLAT ve DEDE (04 Ağustos 2017 - Cuma)
15 TEMMUZ 2016 DESTANI (21 Temmuz 2017 - Cuma)
ÇAM SAKIZI ÇOBAN ARMAĞANI YANDI KÜKÜR--6 (10 Temmuz 2017 - Pazartesi)
EKİZ GOCA ve FADİME NENE (23 Haziran 2017 - Cuma)
FİRMA: MİS AMASYA TUR PLAKA: 05 BB 575 (06 Haziran 2017 - Salı)
OSMAN GOCA (NAMIDİĞER KÖÇEK OSMAN) (27 Mayıs 2017 - Cumartesi)
ÖLÜM MELEĞİ (04 Mayıs 2017 - Perşembe)
BİR ÖKSÜZÜN ÖYKÜSÜ (28 Nisan 2017 - Cuma)
TEŞEKKÜRLER ERDOĞAN ve BAHÇELİ (18 Nisan 2017 - Salı)
CUMHURBAŞKANLIĞI SİSTEMİ ve OYUM (14 Nisan 2017 - Cuma)
16 NİSAN BEKLENTİSİ (08 Nisan 2017 - Cumartesi)
AVRUPA "EVET" İÇİN ÇALIŞIYOR (17 Mart 2017 - Cuma)
SELİNTİ ve OSMAN GOCA (09 Mart 2017 - Perşembe)
AK PARTİ MHP ve OYUMUN RENGİ (19 Şubat 2017 - Pazar)
TEŞEKKÜRLER MEHMET TÜRE ve MEHMET CABBAR (08 Şubat 2017 - Çarşamba)
KARAMAN BEY´İN KOYNU ve VARYEMEZ (10 Ocak 2017 - Salı)
HALEP ORADA İSE ARŞIN BURADA (22 Aralık 2016 - Perşembe)
"EMEKLİLİK NASIL GİDİYOR" ARİF BEY? (15 Aralık 2016 - Perşembe)
ANEMURİUM (RÜZGARLI BURUN) (05 Aralık 2016 - Pazartesi)
"PERDENİN ARDI PERDE" (24 Ekim 2016 - Pazartesi)
BATAN GEMİNİN HİKAYESİ ve BABA (01 Ekim 2016 - Cumartesi)
ADAM OLMAK, AHLAK ve İKİ KURUŞLUK DEĞER (29 Ağustos 2016 - Pazartesi)
"BEN SENİ ATATÜRK´LE DÖVERİM" (03 Ağustos 2016 - Çarşamba)
DÜRÜSTLÜK ve RÜZGARLI SOKAK (13 Haziran 2016 - Pazartesi)
EĞİTİM HAYATIN TA KENDİSİDİR (02 Haziran 2016 - Perşembe)
NANKÖRLÜK ve BİR HİKAYE (03 Mayıs 2016 - Salı)
ANNE OLMAK ve EDİSON (11 Nisan 2016 - Pazartesi)
"ERDOĞAN GİTSİN" (21 Mart 2016 - Pazartesi)
DEĞİŞİM ve SOYADI MESELESİ (KÜKÜR - 4) (09 Mart 2016 - Çarşamba)
ÇÖP KAMYONU OLMAMAK/olmak (13 Ağustos 2015 - Perşembe)
AÇIK OY, BİZ BİZE SAYIM (30 Temmuz 2015 - Perşembe)
GENÇLİK YAŞLILIK ve ÖLÜM (20 Temmuz 2015 - Pazartesi)
ESKİYİ ÖZLEMEK VE BAYRAM (15 Temmuz 2015 - Çarşamba)
ALPER DURU ANAOKULU ve İNADINA SEVGİ (06 Temmuz 2015 - Pazartesi)
21 BAŞÖRTÜLÜ VEKİL ve RAVZA KAVAKÇI (25 Haziran 2015 - Perşembe)
OYUM KİME (01 Haziran 2015 - Pazartesi)
SİYASİLERİN UNUTULMAYAN GAFLARI (22 Mayıs 2015 - Cuma)
DOSTLUK VE AFFETMEK (13 Mayıs 2015 - Çarşamba)
POLİTİKA SİYASET VE AHLAK (05 Mayıs 2015 - Salı)
TANITIM VE ERDOĞAN SEVDALISI RABİA (23 Nisan 2015 - Perşembe)
8 HAZİRAN SABAHI "MİLLETÇE ALKIŞLIYORUZ" (18 Nisan 2015 - Cumartesi)
MERSİN`DE SİYASET (12 Nisan 2015 - Pazar)
MUHALEFET NE YAPAR? (02 Nisan 2015 - Perşembe)
"HALKIN VELİ`Sİ HAKKIN DELİSİ" (26 Mart 2015 - Perşembe)
TÜRKİYE DEYİNCE AKLA NE GELİR? (19 Mart 2015 - Perşembe)
DÜRÜST MÜSÜNÜZ? (06 Şubat 2015 - Cuma)
OSMANLICA YASAK MIYDI ACABA? (17 Aralık 2014 - Çarşamba)
ANAMUR’UN EN KÖTÜ YANI ANTALYA’YA DÖNÜŞÜ (08 Aralık 2014 - Pazartesi)
MGK ve VESAYET REJİMİNE GERİ Mİ DÖNÜLÜYOR (12 Kasım 2014 - Çarşamba)
YANDAŞLIK VE TARAFSIZLIK (03 Kasım 2014 - Pazartesi)
YENİ TÜRKİYE VE DAVUTOĞLU (16 Ekim 2014 - Perşembe)
KEŞKEK (16 Ekim 2014 - Perşembe)
İKİ GÜNDÜZ BİR GECE KÖYÜMDE (09 Eylül 2014 - Salı)
MUZ LİFİ BOZYAZI'DA HAYAT BULUYOR (21 Ağustos 2014 - Perşembe)
SEVGİ VE BİR HİKAYE (12 Ağustos 2014 - Salı)
13 (ON ÜÇ) (31 Temmuz 2014 - Perşembe)
BAYRAM VE KUR'ANA DAVET (20 Temmuz 2014 - Pazar)
BİR YAZAN ADAMI KAYBETTİK (08 Temmuz 2014 - Salı)
BUGÜNÜN RAMAZANLARI BİR BAŞKA (03 Temmuz 2014 - Perşembe)
ANAMUR VE ANTALYA'DAN (28 Haziran 2014 - Cumartesi)
ANAMUR VE ANTALYA'DA TRAFİK (17 Haziran 2014 - Salı)
"HAVA YOLU HALKIN YOLU" (08 Haziran 2014 - Pazar)
ANAMUR KÖYLERE HİZMET “37 KÖY ANAMUR” (05 Haziran 2014 - Perşembe)
ANAMUR KÖYLERE HİZMET “37 KÖY ANAMUR” (03 Haziran 2014 - Salı)
DR. MUSTAFA ERİM VE OSMANLI KAZASI ANAMUR (26 Mayıs 2014 - Pazartesi)
Sayfa:
ANAMUR TV

ÇOK YAKINDA!

Çok Okunanlar
Çok Yorumlananlar
DOLAR
5.8113
EURO
6.7288
FOTO GALERİ
VİDEO GALERİ
Başlangıç Tarihi
Bitiş Tarihi
Mersin için namaz vakitleri
İmsak Güneş Öğle İkindi Akşam Yatsi
06:06 07:46 12:54 15:27 17:45 19:12